جنگل‌های هیرکانی ثبت جهانی شد

در روز جمعه گذشته (14 تیرماه 1398) خبری کوتاه اما مسرت بخش در خروجی خبرگزاری های داخلی و خارجی قرار گرفت،  “جنگل‌های هیرکانی ثبت جهانی شد”. خبری که جامعه منابع طبیعی و محیط زیست ایران سال‌ها منتظر شنیدن آن بود و آرزویی دیرینه که سرانجام محقق شد. پس از سال‌ها تلاش ایران، با تایید کارشناسان سازمان IUCN (اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت) و در چهل و سومین اجلاس یونسکو، جنگل‌های هیرکانی در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید. این جنگل‌های ارزشمند با مساحتی نزدیک به دو میلیون هکتار در دامنه‌های شمالی رشته کوه‌های البرز گسترده شده و با داشتن بیش از 3200 گونه‌ی گیاهی به تنهایی 44 درصد از فلور ایران را در خود جای داده است. تنوع زیستی بالای گیاهی و جانوری این جنگل‌ها به حدی است که این منطقه از سال‌ها قبل به عنوان یکی از نقاط داغ تنوع زیستی در نیمکره شمالی مورد تائید سازمان‌های جهانی قرار گرفته بود. به لحاظ تاریخی نیز وجود برخی گونه‌های بازمانده از دوران‌های گذشته زمین شناسی (مانند لرگ، آزاد و انجیلی) زیست‌جغرافیدانان را به این نتیجه رسانده است که جنگل‌های هیرکانی بازمانده از دوران ترشیاری بوده و قدمتی حدود 25 میلیون سال دارد.

این جنگل‌ها در کنار ارزش‌های تاریخی و زیستی خود، خدمات متنوع اکوسیستمی نظیر افزایش کمیت و کیفیت منابع آبی، ترسیب کربن، تولید محصولات چوبی و غیر چوبی، گردشگری، تلطیف آب و هوا، حفظ ذخائر ژنتیکی، زیبایی منظر و … نیز فراهم می‌کنند.

ثبت جهانی این میراث شکوهمند و گرانبها موجب جلب توجه بیشتر در مقیاس ملی و بین المللی شده و از این رهگذر می توان به حفاظت و توسعه‌ی بهتر آن در آینده امیدوار بود زیرا ثبت جهانی یک اثر سبب محافظت و نگهداری و معرفی ارزش‌های آن به جهانیان خواهد شد. درواقع ثبت این جنگل‌ها در لیست میراث جهانی یونسکو به این معناست که همه کشورهای عضو، متعهد هستند با مشارکت جهانی از این اثر مراقبت کنند. همچنین ثبت جهانی جنگل‌های هیرکانی موجب جذب بیشتر گردشگر و رونق صنعت گردشگری در منطقه خواهد شد.

در مجموع باتوجه به ارزش‌های بی نظیر و منحصر به فرد جنگل‌های هیرکانی، ثبت جهانی آن می‌تواند نقطه عطفی در حفاظت، نگهداری و توسعه‌ی پایدار این میراث ارزشمند باشد. از این روی دانشکده علوم جنگل دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان به عنوان یکی از پیشگامان عرصه‌ی فعالیت‌های آموزشی، پژوهشی و اجرایی در زمینه‌ی جنگل‌های هیرکانی برخود لازم می‌داند تا این رویداد مهم و تاریخی را به همه علاقمندان به این جنگل‌های باستانی مخصوصا جامعه‌ی منابع طبیعی و محیط زیست ایران تبریک گفته و تلاش خود را در راستای حفاظت و توسعه‌ی پایدار این میراث جهانی مضاعف نماید.